Trump’tan Yüksek Mahkeme’ye tepki: Yeni gümrük vergisi

ABD Başkanı Trump’ın yeni gümrük tarifesinin Salı günü yürürlüğe girmesi öngörülüyor

WASHİNGTON, 22 ŞUBAT 2026 – UHA / İnternational News Agency’n AFP’ye dayandırdığı haberinde. ABD Başkanı Donald Trump, Yüksek Mahkeme’nin, kendisinin getirdiği kapsamlı ve keyfi nitelikteki gümrük vergilerini iptal etmesinin ardından ABD’ye ithal edilen ürünlere ek yüzde 10’luk yeni gümrük vergisi getirdi.

Gümrük vergisi kararını Oval Ofis’te imzalayan Trump, sosyal medyada verginin “neredeyse hemen yürürlüğe gireceğini” söyledi. Trump, son bir yıl boyunca, ABD’nin müttefikleri de dahil olmak üzere çok sayıda ülkeyi cezalandırmak ve baskı altına almak amacıyla farklı oranlarda tarifeler uygulamaya koymuştu.

Yeni gümrük vergisinin 24 Şubat Salı gününden itibaren 150 gün süreyle yürürlüğe girmesi planlanırken, ilaç sektörü gibi ayrı soruşturmaların sürdüğü sektörler ve ABD-Meksika-Kanada anlaşması kapsamında ülkeye giren ürünler muafiyet kapsamına alınacak.

Kendi atadığı yargıçlardan büyük darbe

Muhafazakâr çoğunluğa sahip Yüksek Mahkeme Trump’ın gümrük vergileri uygulamak için atıfta bulunduğu 1977 tarihli yasanın Başkan’a gümrük vergisi getirme yetkisi  tanımadığına hükmetti. Karar 3’e karşı 6 oyla alındı.

Yargıçlar Cuma günü, 1977 tarihli Uluslararası Acil Ekonomik Yetkiler Yasası Başkan’a gümrük vergileri uygulama konusunda açık ve olağanüstü bir yetki vermiş olsaydı, Kongre’nin bunu diğer gümrük yasalarında olduğu gibi açıkça belirtmiş olacağını ifade etti. Başyargıç John Roberts, görüş yazısında, “Bu yasa gümrük vergilerine dair hiçbir referans içermemektedir” ifadesini kullandı.

Trump, kendisinin atadığı iki yargıcın da karşı oy kullandığı karara sert tepki göstererek, hiçbir kanıt sunmadan mahkemenin yabancı çıkarların etkisi altında olduğunu ileri sürdü. Trump, gazetecilere yaptığı açıklamada, “Ülkemizi korumak için bir başkan, geçmişte uyguladığım gümrük vergilerinden daha yüksek tarifeler de getirebilir” dedi. Trump, mahkeme kararının kendisini “daha da güçlü” kıldığını savundu.

En büyük yenilgi

Mahkemenin kararı, Trump’ın ayrı olarak çelik, alüminyum ve diğer çeşitli ürünlere uyguladığı sektör bazlı gümrük vergilerini etkilemedi.

Bu karar yine de Trump’ın Beyaz Saray’a dönüşünden sonraki 13 ay içinde Yüksek Mahkeme’de aldığı en büyük yenilgi olarak kayda geçti. Mahkeme şu ana kadar genel olarak, Trump’ın yetkilerini genişleten kararlar vermişti. 2024 seçimleri öncesinde alınan ve tartışmalara yol açan bir kararda, mahkeme, Trump’ın ilk başkanlık döneminde “resmi eylemleri” nedeniyle yargılanamayacağına hükmetmiş ve Trump’ın seçim yenilgisini kabul etmeme tutumunu korumuştu.

Mahkemenin kararının ardından Wall Street’te hisse fiyatları sınırlı da olsa yükseliş gösterdi. İş dünyasını temsil eden gruplar, kararı genel olarak memnuniyetle karşıladı ve Ulusal Perakende Federasyonu kararı şirketler için “çok ihtiyaç duyulan bir belirlilik” getirdiğini açıkladı.

Geri ödeme tartışmaları

Trump yönetimi mahkemede yaptığı savunmada, tarifelerin yasa dışı bulunması hâlinde şirketlere geri ödeme yapılacağını belirtmişti. Ancak mahkeme kararı bu konuyu ele almadı.

Trump, geri ödemeler konusunda yıllarca sürebilecek davalar olacağını öngördüğünü söyledi. Trump’ın aday gösterdiği yargıçlardan biri olan Brett Kavanaugh ise geri ödeme sürecinin “kaosa” dönüşebileceğini belirtti.

Pennsylvania Üniversitesi’nden uzmanlar, mahkeme kararının 175 milyar dolara kadar geri ödeme yükü doğurabileceğini öngörüyor.

California Valisi Gavin Newsom, Amerikalıların “yasa dışı para toplama operasyonu” olarak nitelendirdiği uygulama nedeniyle geri ödeme almaları gerektiğini söyledi. Newsom, “Yasa dışı alınan her dolar faizleriyle birlikte derhal iade edilmeli” ifadelerini kullandı.

Ancak Senato Bankacılık Komitesi’nin üst düzey Demokrat üyesi Elizabeth Warren, tüketicilerin ve birçok küçük işletmenin daha önce ödedikleri parayı geri alabilmeleri için yasal bir mekanizma bulunmadığını vurguladı.

AB: Mahkemenin kararını inceliyoruz

ABD’nin önemli ticaret ortaklarından olan Avrupa Birliği ve Birleşik Krallık da mahkemenin kararını incelemeye aldıklarını açıkladı.

Kanada ise Yüksek Mahkeme’nin kararının tarifeleri “gerekçesiz” olduğunu gösterdiğini, ancak  baskının daha geniş ve daha yıkıcı etkiler yaratabilecek daha sert mekanizmalarla devam edebileceği uyarısında bulundu.

Kanada Ticaret Odası Başkanı Candace Laing, “Kanada, ticaret baskısını yeniden uygulamak için daha kapsamlı ve daha yıkıcı etkiler içerme potansiyeline sahip, yeni ve daha sert araçların kullanılmasına hazırlanmalı” dedi.