ref: refs/heads/v3.0
enflasyonemeklilikötvdövizakpchpmhp

Türk Devletleri Teşkilatı Sekizinci Zirve Bildirisi (1)

Türk Devletleri Teşkilatı Sekizinci Zirve Bildirisi (1)
24 Kasım 2021
686
A+
A-

İSTANBUL-UHA HABER / Türk Devletleri Teşkilatı Devlet Başkanları Konseyi, Demokrasi ve Özgürlükler Adası’nda ‘Dijital Çağda Yeşil Teknolojiler ve Akıllı Şehirler’ temasıyla toplandı. Gün boyu süren toplantının ardında, Türk Devletleri Teşkilatı Sekizinci Zirve Bildirisi yayınlandı.

Tarih 34Zirve Bildirisi’nde, Türk Dili Konuşan Ülkeler İşbirliği Konseyi’nin adının ‘Türk Devletleri Teşkilatı’ olarak değiştirilmesi kararlaştırıldı.

Kazakistan Cumhuriyeti Birinci Cumhurbaşkanı, Elbaşı ve Türk Devletleri Teşkilatı Onursal Başkanı Nursultan Nazarbayev tarafından başlatılan ‘Türk Dünyası 2040 Vizyonu’nu, Türk devletlerinin ortak çıkarlarının bulunduğu muhtelif alanlarda geleceğe dönük işbirliğine rehberlik edecek stratejik bir belge olarak kabul edildi. Uygulanması için “2022-2026 Türk Devletleri Teşkilatı Stratejik Yol Haritası” hazırlanmasının talimatı verildi.

Zirve bildirisinde şu ifadelere yer verildi.

* Türk Devletleri Teşkilatı Devlet Başkanları Konseyi, 12 Kasım 2021’de İstanbul’da ‘Dijital Çağda Yeşil Teknolojiler ve Akıllı Şehirler’ temasıyla toplanmıştır. Toplantıya Türkiye Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan başkanlık etmiş olup, Azerbaycan Cumhurbaşkanı Sayın İlham Aliyev, Kazakistan Cumhurbaşkanı Sayın Kasım Cömert Tokayev, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sayın Sadır Caparov, Özbekistan Cumhurbaşkanı Sayın Şevket Mirziyoyev, Türkmenistan Cumhurbaşkanı Sayın Gurbangulu Berdimuhamedov, Macaristan Başbakanı Sayın Viktor Orban ve Türk Devletleri Teşkilatı Genel Sekreteri Sayın Bağdat Amreyev katılmıştır.

* Türk Devletleri Teşkilatı Onursal Başkanı ve Kazakistan Cumhuriyeti Birinci Cumhurbaşkanı-Elbaşı Sayın Nursultan Nazarbayev toplantıda bir video mesaj ile hitap etmiştir.

* Türk Devletleri Teşkilatı Devlet Başkanları, Türk Dili Konuşan Ülkeler İşbirliği Konseyi Kurulmasına Dair Nahçıvan Anlaşması’nın amaç ve ilkeleri doğrultusunda ve Türk Dili konuşan halkların ortak tarih, dil, kültür, gelenek ve değerlerine dayalı işbirliği ve dayanışmayı derinleştirme ve genişletme konusundaki taahhütlerini yineleyerek;

* Türk Dili Konuşan Ülkelerin bağımsızlıklarından bu yana kaydettikleri dikkate değer siyasi ve sosyo-ekonomik ilerlemeyi takdir ederek ve Azerbaycan Cumhuriyeti’nin, Kazakistan Cumhuriyeti’nin, Kırgız Cumhuriyeti’nin, Özbekistan Cumhuriyeti’nin ve Türkmenistan’ın bağımsızlığının 30. yıl dönümünü kutlayarak; Türk Devletleri Teşkilatı’nın kuruluşundan bu yana kaydettiği ilerlemeden duyduğu memnuniyeti ifade ederek, Türk Dünyasında işbirliği ve eşgüdümün sağlanmasında ve Türk Dünyasının değerlerinin ve çıkarlarının bölgesel ve uluslararası camiada daha fazla desteklenmesinde Teşkilatın rolünü geliştirmesindeki taahhütlerini vurgulayarak;

* Özellikle egemenlik, toprak bütünlüğü ve uluslararası kabul görmüş sınırların dokunulmazlığı ve iç işlerine müdahale etmeme hususlarına saygı ve destek başta olmak üzere, uluslararası hukukun genel kabul görmüş norm ve ilkeleri uyarınca, Üye Devletlerin güvenliğini ve istikrarını güçlendirmeyi hedefleyerek;

* Ticaret, ulaşım, yatırım ve bölgesel bağlantı ile ilgili girişimlerin teşvik edilmesi yoluyla COVID-19 sonrası ekonomik toparlanmayı amaçlayan tüm Üye ve Gözlemci Devletlerin ortak çabalarının sürdürülmesinin büyük önemini vurgulayarak; Üye Devletler arasında konsolide bir tutum geliştirmek için Türk Dünyasının çıkarlarını etkileyen bölgesel ve uluslararası konularda istişarelerde bulunmanın öneminin altını çizerek, Aşağıdaki hususları:

SİYASİ KONULAR, DIŞ POLİTİKA ve GÜVENLİK KONULARINDA İŞBİRLİĞİ

1. ‘Türk Dili Konuşan Ülkeler İşbirliği Konseyi’nin adını ‘Türk Devletleri Teşkilatı’ olarak değiştirmeyi kararlaştırdıklarını;

2. Kazakistan Cumhuriyeti Birinci Cumhurbaşkanı – Elbaşı ve Türk Devletleri Teşkilatı Onursal Başkanı Sayın Nursultan Nazarbayev tarafından başlatılan ‘Türk Dünyası 2040 Vizyonu’nu, Türk Devletlerinin ortak çıkarlarının bulunduğu muhtelif alanlarda geleceğe dönük işbirliğine rehberlik edecek stratejik bir belge olarak kabul ettiklerini ve uygulanması için ‘2022-2026 Türk Devletleri Teşkilatı Stratejik Yol Haritası’ hazırlanması talimatını verdiklerini;

3. Türkmenistan’ın gözlemci ülke olarak Türk Devletleri Teşkilatı’na katılmasından duydukları kalbi takdir ve memnuniyeti ifade ettiklerini ve bu kararla Türk Devletleri ve halkları arasındaki dayanışma ve işbirliğinin geliştirileceğine olan inançlarını dile getirdiklerini;

4. Türk Devletleri Teşkilatı’nın diğer devletler ve uluslararası kuruluşlarla işbirliğini geliştirmesine hizmet edecek ‘üçüncü taraflar’ ile işbirliğine ilişkin usulleri kabul ettiklerini;

5. Türk Devletleri Teşkilatı Sekretaryası’na, tahsis ettiği yeni tarihi bina için Türkiye Cumhuriyeti’ni takdir ettiklerini;

6. Azerbaycan Cumhuriyeti’ni ’44 Günlük Vatan Muharebesi’ndeki zaferinden ötürü tebrik ettiklerini, Türk Devletleri Teşkilatı Üye Devletlerinin ve Genel Sekreterinin, Azerbaycan’ın topraklarını işgalden kurtarması uğrundaki haklı davasına verdiği kararlı desteği takdir ettiklerini, birbirlerinin egemenliğini, toprak bütünlüğünü ve uluslararası kabul görmüş sınırların dokunulmazlığını karşılıklı olarak tanıma ve saygı duyma temelinde Ermenistan – Azerbaycan arasındaki ihtilafın sona ermesini memnuniyetle karşıladıklarını ve Ermenistan ve Azerbaycan arasındaki ilişkilerin normalleşmesini desteklediklerini, Üye ve Gözlemci Devletlerin mezkur Azerbaycan topraklarının ihtilaf sonrasında yeniden ihyası, inşası ve entegrasyonuna katkıda bulunmaya hazır olduklarını ifade ettiklerini;

7. Kıbrıs sorununda Ada’daki gerçekler temelinde adil, kalıcı, sürdürülebilir ve karşılıklı olarak kabul edilebilir bir çözüme varılması gerektiğini vurguladıklarını; temel  ve eşit haklarını güvence altına alma arzusunu taşıyan Kıbrıs Türk halkıyla olan dayanışmalarını ifade ettiklerini ve Türkiye’nin Kıbrıs Türk halkının Türk Devletleri Teşkilatı’nın ilgili faaliyetlerine katılmaya davet edilmeleri talebini tanıdıklarını;

8. Kırgız Cumhuriyeti’nde gerçekleştirilen Anayasa reformlarını olumlu şekilde değerlendirdiklerini ve ülkenin daha fazla demokratik gelişimine destek verdiklerini;

9. Kırgız-Tacik sınırındaki duruma barışçıl bir çözüm bulmak için Kırgız Cumhuriyeti’nin çabalarına desteklerini ifade ettiklerini ve bu bağlamda Kırgız Cumhuriyeti ve Tacikistan arasındaki diyaloğu memnuniyetle karşıladıklarını; karşılıklı güveni güçlendirmek ve gelecekte çatışmalardan kaçınmak için iki tarafı gerekli adımları atmaya çağırdıklarını;

10. Gözlemci Devlet olarak Türk Devletleri Teşkilatı ile artan işbirliği ve eşgüdümün yanı sıra, tüm Üye Ülkelerde diplomatik temsilcilikler kurarak Türk Devletleri Teşkilatı ile ilişkilerini stratejik bir düzeye yükseltmesinden dolayı Macaristan’ı takdir ettiklerini ve Macaristan’ın, Budapeşte’deki dönüşümlü V4 başkanlığı sırasında Türk Devletleri Teşkilatı ve Vişegrad Grubu’nun (V4) ortak Devlet Başkanları Zirvesi’ni toplama önerisini desteklediklerini;

11. Kırgız Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Sayın Sadır Caparov’un yapıcı diyalog ve işbirliğinin teşviki için bölgeler arası Orta Asya + Güney Kafkasya platformunun kurulması inisiyatifini not ettiklerini;

12. 2020-2021 dönemi BM Genel Kurulu Başkanı Sayın Volkan Bozkır’ı görev süresini başarıyla tamamladığı için tebrik ettiklerini ve Türk Dili Konuşan Devletlerin tutumlarını uluslararası düzeyde destekleme çabalarını takdir ettiklerini ve Sayın Kairat Abdrakhmanov’u AGİT Ulusal Azınlıklar Yüksek Komiseri görevine seçilmesinden dolayı tebrik ettiklerini;

13. Macaristan’daki Türk Devletleri Teşkilatı Temsilcilik Ofisinin faaliyetlerini, Üye Ülkelerin bağımsızlığının 30. yılı münasebetiyle anma etkinliklerinin düzenlenmesi de dahil olmak üzere, memnuniyetle karşıladıklarını ve Üye Devletlere sözkonusu Temsilcilikte ortak üst düzey etkinlikler düzenleme çağrısında bulunduklarını;

14. Üye ve Gözlemci Devletlerin, COVID-19 pandemisi sırasında sözkonusu küresel tehdidin olumsuz etkilerini azaltmak için Türk Devletleri Teşkilatı çerçevesindeki ikili dayanışma ve işbirliğinin devam ettirilmesine bağlı kaldıklarını;

15. Türk Dünyasının manevi başkentlerinden biri ilan edilmesi vesilesiyle, Türkistan’da düzenlenmekte olan faaliyetleri takdir ettiklerini ve Türk Dünyasının diğer şehirlerine benzer statüler verilmesine ilişkin Yönetmeliğin kabul edilmesini memnuniyetle karşıladıklarını;

16. Dışişleri Bakanları Konseyi’nin 27 Eylül 2021 tarihinde İstanbul’da gerçekleştirilen olağanüstü toplantısında kabul edilen Bildiriye atıfla, Afganistan’da temel insan haklarını koruyan kapsayıcı ve temsili bir siyasi sistemi desteklediklerini yeniden vurgulayarak etkin, şeffaf ve hesap verebilir mekanizmalar aracılığıyla Afganistan’a acil insani yardım sağlanmasına yönelik çabaların sürdürülmesi çağrısında bulunduklarını, Afganistan ekonomisindeki zor durumu hafifletmek ve Afganistan halkının geçim kaynaklarını korumaya yönelik önlemler almak amacıyla daha fazla uluslararası destek çağrısında bulunduklarını;

17. Terör, aşırıcılık, bölücülük ve ırkçılıkla mücadeleyi sürdürürken, ayrımcılık, yabancı düşmanlığı ve İslamofobinin ve nefret söyleminin her türüne ve biçimine karşı mücadelede işbirliğini geliştirmeye ve bu alanlarda uluslararası alandaki çabalarında eşgüdüm sağlamaya karar verdiklerini;

18. Ortak çıkarlara ilişkin güvenlik meselelerinde yakın eşgüdüm ve işbirliği gerçekleştirmek üzere Üye Devletlerin ilgili makamları arasında Türk Devletleri Teşkilatı bünyesinde düzenli olarak yapılan güvenlik istişarelerinin sürdürülmesi yönünde talimat verdiklerini;

19. Gözden geçirilmiş Aksakallar Konseyi Yönetmeliği’nin kabul edilmesini memnuniyetle karşıladıklarını ve olağan toplantılarının devamı için talimat verdiklerini;

20. Devlet liderlerini, Dışişleri Bakanlarını ve uluslararası kuruluş başkanlarını, COVID-19 pandemisinin ortaya çıkmasından bu yana ilk kez bir araya getiren Antalya Diplomasi Forumu’nu başarıyla gerçekleştiren Türkiye Cumhuriyeti’ni, 15-16 Temmuz 2021’de Taşkent’te ‘Orta ve Güney Asya: Bölgesel Bağlantı, Sınamalar ve Fırsatlar’ konulu Uluslararası Konferansa başarıyla evsahipliği yaptığı için Özbekistan Cumhuriyeti’ni ve 15 Eylül 2021’de Nur-Sultan’da VII. Avrasya Medya Forumu’nu ve ‘Türk Dili Konuşan Ülkelerde Medya – Yeni Koşullarda İşbirliğinin Geliştirilmesi’ konulu özel oturumunu başarıyla gerçekleştirdiği için Kazakistan Cumhuriyeti’ni tebrik ettiklerini;

21. Adalet alanında işbirliğinin devamını takdir ve teşvik ettiklerini; Adalet Bakanlıkları ve Üye Devletlerin diğer ilgili makamları arasında işbirliği başlatılmasını teşvik ettiklerini; (DEVAM EDECEK)

12 Kasım 2021’de İstanbul’da Azerbaycan, Kazakça, Kırgızca, Türkçe ve Özbekçe dillerinde imzalanmıştır.

[UHA Haber Ajansı, 24 Kasım 2021]

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.