COP26 İklim Zirvesi’nin ilk taslak metninde neler var?

ROMA-UHA HABER / COP 26 İklim Zirvesi’nde ülkelerin 1.5 santigrad derecenin üzerindeki sıcaklık artışlarını önlemek için emisyonları nasıl azaltacağını belirleyen anlaşmanın yedi sayfalık ilk taslağı yayımlandı.

Daha zengin ülkeleri, daha fakir ülkelere yönelik verilen desteği artırmaya teşvik eden anlaşma taslağı ile COP26 görüşmelerinin sonucuna dair müzakereci ülkelerin beklentileri ortaya koyuluyor.

Yedi sayfalık anlaşmanın taslak metninde ülkelerin iklim değişikliğinin etkileriyle başa çıkmasına yardımcı olunmsına ve bu çabaların finansmanına vurgu yapılıyor. Bu tartışmalı bir konu çünkü yoksul ülkeler zengin ülkeleri bu konularda yeterince katkıda bulunmamakla suçluyor.

Taslakta, kömür yakımının azalatılması, genel olarak da tüm fosil yakıtlara alternatif bulunması önerisi yer alıyor.

Kısa vadeli planlar

Zirvede yayımlanan araştırmada, sıcaklık artışının 2.4 santigrad derece olabileceği ülkeler için kısa vadeli planlar da var.

Zirveye katılan 140 ülke bu yüzyılın ortasına kadar net sıfır emisyona ulaşma sözü verse de bilim insanları 2030 için hedeflenen kısa vadeli planların sıcaklık artışını önlemek için yeterince güçlü olmadığını söylüyor.

Bazı iklim aktivistleri belirlenen hedeflerin tutturulabileceğini savunurken, bazıları ise biraz daha şüpheci yaklaşıyor.

Greenpeace International örgütünden Jennifer Morgan, “Taslak metin iklim krizini çözme planı değil. Bu, en iyi ihtimalin gerçekleşmesini umduğumuz bir anlaşma” dedi.

BBC Çevre Muhabiri Matt McGrath, metnin sıcaklık artışlarını sınırlandırmak ve de ülkeleri emisyonları azaltma konusunda daha istekli olmaya ikna etmek için önemli adımlar içerdiğini söyledi.

Taslak belge atılacak önemli adımları içeriyor

Matt McGrath – BBC Çevre Muhabiri

Belge sadece yedi sayfa uzunluğunda ancak bu yüzyılda COP26’yı küresel sıcaklıkların 1.5 santigrad derecenin üzerine çıkmasını önleyecek bazı önemli adımlar attırmaya sevk ediyor.

Belki de bunun en önemli kısmı, ülkelerin karbon azaltma planları üzerinde iyileştirmeye gitmelerini sağlamak.

Bu amaçla da taslak sözleşme, tarafları “2022’nin sonuna kadar Paris Anlaşması sıcaklık hedefine uyum sağlamak üzere, ulusal olarak belirlenen 2030 hedeflerini gözden geçirmeye ve güçlendirmeye” çağırıyor.

Gelecek yılın sonuna kadar masaya yeni planlar koyma talebine; Çin, Hindistan, Brezilya ve Suudi Arabistan gibi ülkelerin nasıl yanıt vereceğini görmek ilginç olacak.

“Yılda 100 milyar doların üzerinde” iklim finansmanını harekete geçirmeleri istenen gelişmekte olan ülkelerin, finansal ihtiyaçlarının kabul edildiğini görmek bazı rahatlıklar getiriyor. Taslak 2025’ten itibaren henüz belirtilmemiş daha büyük bir destek rakamını uygulamaya koyma adımlarını da öngörüyor.

Zengin ülkelerin yoksul ülkeler için finansman da dahil olmak üzere yapacağı destekler için teşvik edilmesi de taslakta yer alıyor.

Ayrıca belgede ülkelere kömür ve fosil yakıtlara yönelik finansal desteklerin aşamalı olarak kaldırılması yönünde de çağrıda bulunuluyor. Ancak bu konuda kesin bir tarih veya hedef yok.

Kampanyacılar, katılımı memnuniyetle karşılayacak ve nihai metne kadar hayatta kalmasını umacak.