ABD’de ikamet ve çalışma hakkı sağlayan Yeşil Kart hangi nedenlerle iptal edilebilir?

* Columbia Üniversitesi’nde geçen yıl Gazze’deki savaşa karşı düzenlenen protestolarda önemli rol oynayan Filistinli aktivist Mahmud Halil kısa süre önce tutuklandı ve ABD’de ikamet etme ve çalışma hakkı sağlayan Yeşil Kart’ı iptal edildi. Bu gelişme, Yeşil Kart statüsünün sınırları hakkında soru işaretleri yarattı.

UHA/  İnternational News Agency

Gazeteci* Alline BARROS

WASHINGTON, 07 TEMMUZ  2025 – 2024’ten beri Yeşil Kart sahibi olan Halil, ABD’de yasal daimi ikamet statüsü sahibiydi. Ancak Yeşil Kart sahipleri göçmenlik yasalarını ihlal ettikleri takdirde ABD’de daimi ikamet ve çalışma hakkını kaybedebilir ve sınır dışı edilebilir.

ABD’de hükümetin politikalarına karşı çıkmak suç değil

Çarşamba günü bir federal yargıç, Halil’in sınır dışı edilmesini erteledi. New York’ta yaşayan Halil, herhangi bir suçlamayla karşı karşıya olmamasına rağmen Louisiana eyaletinde gözaltında tutuluyor.

ABD’de hükümetin politikalarına veya eylemlerine açıkça da olsa karşı çıkmak suç değil. ABD Anayasası’nın ilk 10 maddesinden oluşan Haklar Bildirgesi, ifade özgürlüğünü ve toplanma hakkını güvence altına alıyor.

Yeşil Kart hangi nedenlerle iptal edilebilir?

New York’tan göçmenlik avukatı Linda Dakin-Grimm, VOA’ya yaptığı açıklamada, Yeşil Kart’ların iptal edilebileceğini söyledi.

“Yeşil Kart iptali sık görülen bir uygulama değil ama nadir de değil” diyen avukat Dakin-Grimm, Yeşil Kart’ın en çok kişinin bir suçtan hüküm giymesi durumunda iptal edildiğini belirtti.

“Yeşil Kart vatandaşlıkla eşdeğer değil”

“Yeşil Kart’ın ABD vatandaşlığıyla eşdeğer olmadığının” altını çizen Dakin-Grimm, “Kazanılan bir ayrıcalık olarak görülse de Yeşil Kart sahipleri, tabi oldukları koşullara aykırı davranışlarda bulunduklarında bu hakkı kaybedebilir” dedi.

Ağır suçlar da iptal nedeni olabilir

Adam kaçırma, insan kaçakçılığı, çocuk pornosu, tecavüz, fuhuş gibi ağır olarak nitelenen suçlar; uyuşturucu kaçakçılığı, dolandırıcılık ve terörist gruplarla bağlantılar gibi ulusal güvenlik endişeleri doğuran suçlar, Yeşil Kart iptaline yol açabilir. Yeşil Kart sahipleri ayrıca ulusal güvenliğe tehdit olarak görülmeleri durumunda statülerini ve yasal daimi ikamet statülerini kaybedebilir.

Bir Yeşil Kart sahibinin herhangi bir suçla itham edildiğinde, ceza davası adalet sistemi içinde görülüyor. Ancak Yeşil Kart iptal süreci, yetkililerin iptali haklı kılacak kanıtları sunduğu göçmenlik mahkemesinde ele alınıyor.

Yeşil Kart nasıl iptal ediliyor?

Yeşil Kart’ın iptal edilmesi, ABD hükümetinin bir kişinin göçmenlik yasalarını ihlal ettiğini tespit etmesiyle başlayan hukuki bir süreç.

Rutin bir göçmenlik kontrolü, kolluk kuvvetlerinin soruşturması ya da bir ihbar, hükümetin göçmenlik yasalarının ihlal edildiği durumları fark etmesine yol açabilir.

Göçmenlik avukatı Linda Dakin-Grimm, “Teorik olarak bir ihbarcı ya da bazı bilgilere sahip olan biri olabilir. Dışişleri Bakanlığı’nı arayabilirler mi? Belki. ABD Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza Dairesi (ICE) yardım hattını arayabilirler mi? Belki” diyor.

Süreci genellikle İç Güvenlik Bakanlığı (DHS) başlatıyor. Yeşil Kart sahibine göçmenlik mahkemesine çıkması için bir celp gönderilir ya da kişi, ciddi durumlarda tutuklanıp gözaltına alınabilir.

ABD Dışişleri Bakanı Filistinli öğrencinin davasının ifade özgürlüğü ile ilgili olmadığını söylemişti

Beyaz Saray yetkilileri Çarşamba günü Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun, bir kişinin ABD’deki faaliyetlerinin ülke için “potansiyel olarak ciddi olumsuz dış politika sonuçları doğurması” halinde Yeşil Kart’ı veya herhangi bir vizeyi iptal etme yetkisine sahip olduğunu söyledi.

Rubio, Filistinli Columbia Üniversitesi öğrencisi Mahmud Halil’in davasının ifade özgürlüğü ile ilgili olmadığını söyledi.

Çarşamba günü “Hiç kimsenin Yeşil Kart almak gibi bir garantisi yok. Amerika’ya geldiğinizde bize böyle bir niyetiniz olduğunu söyleseydiniz, sizi asla içeri almazdık” diyen Rubio, “Eğer ABD’ye girdikten sonra bunu yaparsanız, kartınızı iptal eder ve sizi atarız” şeklinde konuştu.

Dışişleri Bakanı’nın Mahmud Halil’inki gibi bir davaya müdahale etme yetkisi 1952 tarihli Göçmenlik ve Vatandaşlık Yasası’ndan kaynaklanıyor. Yasada yer alan bir hüküm, Dışişleri Bakanı’nın, varlığı ya da faaliyetlerinin ABD’nin dış politika çıkarlarına önemli ölçüde zarar verdiğine inanılan ve ABD vatandaşı olmayan bir kişiyi sınır dışı edilebilir olarak kabul etmesine olanak tanıyor.

Halil’in mahkeme celbine göre Rubio, bu tespiti yapmış durumda.

Halil’in 27 Mart’ta Louisiana eyaletindeki Lasalle Gözaltı Merkezi’nde bir göçmenlik mahkemesinde yargıç önüne çıkarılmasına karar verildi.

Mahkemede Yeşil Kart iptal süreci nasıl ilerliyor?

Göçmenlik mahkemesinde kişinin göçmenlik yasalarını ihlal ettiğini ispat yükümlülüğü hükümete ait. Halil’inki gibi bir durumda, ICE avukatları kişinin sınır dışı edilmesini talebinde bulunsa da ulusal güvenliğe tehdit oluşturduğunu kanıtlamaları gerekiyor.

Yeşil Kart sahibi de bir savunma yapabiliyor.

ABD yargı sistemine göre bir kişinin avukat tutmak için yeterli mali gücü bulunmaması durumunda hükümet bir kamu avukatı sağlamak zorunda. Göçmenlik mahkemesinde ise göçmenlerin kendi avukatlarını tutma hakları var. Ancak hükümet bir avukat sağlamak zorunda değil. Göçmenlerin avukat tutacak mali gücü yoksa ya da kendilerini ücretsiz temsil edecek bir avukat bulamazlarsa, yasal temsile erişimleri olamıyor.

Dakin-Grimm sürecin bazen hızlı ilerleyebildiğini ama aynı zamanda karmaşık olduğunu söylüyor.

Göçmenlik mahkemesi sisteminde, Yeşil Kart’ın iptali kararı, Göçmenlik İnceleme Dairesi olarak bilinen bir makam altında, Adalet Bakanlığı tarafından yürütülen idari bir süreç.

Göçmenlik avukatı Dakin-Grimm, süreci, “hükümetin bir davayı kovuşturduğu ve yargıcın da hükümet gibi hareket ettiği bir durum” olarak tanımlıyor.

Mahkemede sonuç nasıl alınıyor?

Göçmenlik mahkemesi yargıcının Yeşil Kart sahibinin aleyhine karar vermesi durumunda kişi, Göçmenlik Temyiz Kurulu’na (BIA) itirazda bulunabiliyor.

BIA da hükümetle aynı fikirdeyse, Yeşil Kart sahibi Federal Temyiz Mahkemesi’ne başvurabilir. Dakin-Grimm’e göre nadiren de olsa dava, ABD Anayasa Mahkemesi’nde görülebilir. Anayasa Mahkemesi, seçtiği davalar üzerinde tam olarak takdir yetkisine sahip.

Dakin-Grimm, “Çoğu insanın bu tür yasal işleri kendi başına yapmaya gücü yetmiyor. Bir davayı mahkeme aşamasından Anayasa Mahkemesi’ne kadar götürmek çok ama çok maliyetli, yüz binlerce dolar tutabiliyor” diyor. Avukat, “göçmenlik alanında kar amacı gütmeyen kuruluşların ve hukuk fakültelerinin önemli davalarda ücretsiz çalıştığınının görülebildiğini” de ekliyor.

Nihai karar nasıl veriliyor?

Yeşil Kart’ı iptal edilirse ve tüm itirazlar başarısız olursa kişi, genellikle ABD’den sınır dışı ediliyor. İtiraz başarılı olursa, kişi Yeşil Kart’ını koruyor ve ülkede kalmasına izin veriliyor.

Dakin-Grimm, birçok Yeşil Kart sahibinin “daimi ikamet” olarak adlandırıldığı için statünün gerçekten kalıcı olduğunu düşündüğünü söylüyor, ancak “bu durumun sadece kurallara uyulduğu sürece kalıcı olduğunu” vurguluyor.

VOA Beyaz Saray muhabiri Anita Powell bu habere katkıda bulundu.