İnsan Beyin Hücreleriyle Çalışan Biyolojik Bilgisayar Kurdu!

Bilim-Technology

27 Ağustos 2026

A⁺

A^-

* İnsan Beyin Hücreleriyle Çalışan Biyolojik Bilgisayar Kurdu!…

* Singapur’da çalışan bu sunucu kabininin içerisinde klasik bilgisayar işlemcilerinden çok daha sıra dışı bir şey var: Yaklaşık 16 milyon canlı insan nöronu!

Haber* Kenan AYAN & LinkedIn

UHA / International News Agency

SİNGAPUR, 27 AĞUSTOS 2026 – 💥 Singapur’da çalışan bu sunucu kabininin içerisinde klasik bilgisayar işlemcilerinden çok daha sıra dışı bir şey var: Yaklaşık 16 milyon canlı insan nöronu!

Singapur Ulusal Üniversitesi’ndeki (NUS) araştırmacılar, 20 adet Cortical Labs CL1 biyolojik bilgisayarı tek bir sunucu sisteminde bir araya getirdi.

Her CL1 ünitesinde yaklaşık;

🧠 800.000 laboratuvarda yetiştirilmiş insan nöronu bulunuyor.

20 sistem bir araya geldiğinde ise yaklaşık;

🤯 16 MİLYON CANLI NÖRON

aynı sunucu altyapısında çalışıyor.

🧬 PEKİ CANLI HÜCRELER NASIL BİLGİSAYARA DÖNÜŞÜYOR?

İnsan kök hücrelerinden üretilen nöronlar, mikroelektrot dizilerinin üzerine yerleştiriliyor.

Bu elektrotlar klasik silikon bilgisayar donanımına bağlanıyor.

⚡ Bilgisayar nöronlara elektriksel sinyaller gönderiyor.

🧠 Canlı hücreler bu sinyallere tepki veriyor.

📊 Sistem nöronların verdiği yanıtları tekrar kaydediyor.

🔄 Böylece bilgisayar ile canlı nöronlar arasında sürekli bir geri bildirim döngüsü oluşuyor.

Biyolojik sinir ağları zaman içerisinde bilgisayar simülasyonlarına tepki verebiliyor ve adapte olabiliyor.

Cortical Labs bu yaklaşımı;

🧠 “SENTETİK BİYOLOJİK ZEKÂ”

olarak adlandırıyor.

Üstelik geliştirilen yazılım platformu sayesinde araştırmacılar, bu canlı nöronlarla bilgisayar kodu üzerinden etkileşim kurabiliyor. 💻

🧪 CANLI KALMALARI İÇİN ADETA YAŞAM DESTEK SİSTEMİ VAR!

Sonuçta burada silikon çiplerden değil, yaşayan hücrelerden bahsediyoruz.

Bu nedenle sistem;

🌡️ Sıcaklığı kontrol ediyor
🥣 Hücrelere gerekli besinleri sağlıyor
♻️ Atıkları uzaklaştırıyor
🧫 Nöronların yaşayabileceği ortamı koruyor.

Cortical Labs’e göre hücre kültürleri uygun koşullarda 6 aya kadar canlı kalabiliyor.

NUS ise bu kurulumu dünyanın bağımsız olarak işletilen ilk biyolojik olarak entegre sunucu kabini olarak tanımlıyor.

⚡ AMA NEDEN CANLI NÖRONLARLA BİLGİSAYAR YAPILIYOR?

Araştırmanın arkasındaki en büyük sorulardan biri şu:

Biyolojik sinir ağları bazı hesaplama görevlerini klasik yapay zekâ sistemlerinden daha az enerji ve daha az eğitim verisi kullanarak gerçekleştirebilir mi?

Eğer bunun cevabı gelecekte “evet” olursa teknoloji;

💊 İlaç geliştirme
🧠 Nörolojik hastalık araştırmaları
🤖 Yapay zekâ
💻 Yeni nesil bilgisayar sistemleri

gibi alanlarda oldukça farklı uygulamaların önünü açabilir.

Bugün veri merkezleri milyonlarca silikon işlemciyle çalışıyor.

Gelecekte ise bazı özel hesaplama sistemlerinde;

🧠 CANLI BİYOLOJİK HÜCRELER + SİLİKON ÇİPLER

birlikte çalışabilir.

Ancak teknoloji beraberinde çok önemli etik soruları da getiriyor.

❓ Canlı insan nöronlarının bilgisayar donanımının bir parçası olarak kullanılması sizce bilimsel bir devrim mi, yoksa aşılmaması gereken etik bir sınır mı?

👇 Görüşlerinizi yorumlarda paylaşabilirsiniz

***

Yazar hakkında

İlk, Orta ve Lise tahsilini Isparta´da başarıyla tamamladıktan sonra okul derecesi, il derecesi ve Türkiye derecesiyle Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İşletme Bölümü´nü kazandı. ODTÜ´de Avrasya Topluluğu Başkanı iken ODTÜ Karadeniz ve Orta Asya Araştırmaları Merkezi´nde çeşitli ulusal ve uluslar arası başarılı çalışmalara imza attı. Üniversite mezuniyeti sonrasında kamu ve özel sektörde Türkiye’nin önde gelen şirket ve holdinglerinde uzman, yönetici ve üst düzey yönetici, yönetim kurulu üyesi, denetim kurulu üyesi, murahhas aza, danışman olarak çalıştı. Amerika Birleşik Devletleri´nin köklü yüksek öğrenim kurumlarından olan Georgia State University’de uluslar arası finansman alanında sertifika programını da tamamlayan Erkan AYAN, birçok ulusal ve uluslar arası başarılara da sahiptir. İşletmecilik, uluslar arası finansman, mali işler, proje yönetimi ve kalite alanlarında özel eğitim sertifikaları da bulunmaktadır. Bir çok Avrupa Birliği projesi geliştirme ve uygulama faaliyetleri, AR-GE projeleri geliştirme ve uygulama faaliyetlerinde, özel ve kamu sektör projelerinde ve özel yatırım projeleri ile iş ve girişim geliştirme projeleri, istihdam arttırma projelerinde koordinatör olarak çalışmıştır. Ülkemizde gerçekleştirilen bazı ulusal ve uluslar arası yatırım projelerinin geliştirilmesinde, tanıtılmasında ve yatırıma dönüşmesinde önemli görevler üstlenmiştir.

Çeşitli uluslar arası kongre ve kurultaylarda koordinatörlük, kent konseyi genel kurul üyeliği ve çalışma grubu başkanlığı, köşe yazarlığı ve televizyon programı yapımcılığı çalışmalarında bulunmuş olup çok iyi derecede İngilizce bilmektedir. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Ana Bilim Dalından Yüksek Lisans derecesine sahiptir.