Güney Afrika: Cezaevine gönderilen eski cumhurbaşkanı ‘aşırı doluluk’ nedeniyle serbest bırakıldı

Güney Afrika’nın eski cumhurbaşkanı Jacob Zuma, şartlı tahliyesinin geçersiz sayılmasının ardından önce tutuklandı, aşırı dolu cezaevlerindeki mahkum sayısının düşürülmesiyle ilgili yeni program uyarınca iki saat sonra serbest bırakıldı.

Mahkemeye itaatsizlikten daha önce 15 ay hapis cezası alan 81 yaşındaki siyasetçinin cezaevine girdikten hemen sonre serbest bırakılması, kendisine ayrıcalıklı muamele yapıldığı tartışmasını da beraberinde getirdi.

Cumhurbaşkanı Cyril Ramaphosa tarafından yetkilendirilen Af Komisyonu, 9 bin 400’den fazla mahkumun hapisten çıkartılıp, adli denetimle gözetim altında tutulmasını kararlaştırdı.

Zula, Af Kolisyonu’nun son kararı uyarınca, iki saat sonra tahliye edildi.

Muhalefetten tepki

Ana muhalefet partisi Demokratik İttifak’ın lideri John Steenhuisen, Zuma’nın serbest bırakılmasına ilk tepki gösteren siyasetçi oldu.

Steenhuisen, “Sürpriz! yeni uygulamanın ilk yararlanıcısı o oldu. Bu, adalet sisteminin alaycı bir manipülasyonu.” diyerek tepkisini dile getirdi.

Adalet Bakanı Ronald Lamola ise Zula’ya ayrıcalık yapılmadığını söyledi.

Zuma davası

Zuma hakkında daha önce yolsuzluk, haraç, dolandırıcılık, vergi kaçakçılığı ve kara para aklama dahil 16 suçlamadan dava açıldı.

Zuma, iddiaları soruşturan Eyalet Soruşturma Komisyonunun çağrısına rağmen defalarca mahkeme karşısına çıkmayı reddettiği gerekçesiyle 2021 yılında “mahkemeye itaatsizlik” suçundan ertelemesiz 15 ay hapis cezasına çarptırıldı.

Zuma, iki ay cezaevinde kaldıktan sonra sağlık durumu gerekçe gösterilerek şartlı serbest bırakılmış, ancak bir üst mahkeme bu şartlı tahliye kararını iptal etmişti.

Cumhurbaşkanlığı görevine 2009’da seçilerek ülkeyi 9 yıl yöneten Zuma’nın adı yolsuzluk iddialarına karışmış ve devlet bütçesinden şahsi harcamalar yaptığı öne sürülmüştü.

Zuma’nın, 1999’da Güney Afrika ile Fransız Thales firması arasındaki milyar dolarlık silah anlaşmasının imzalanması için rüşvet aldığı da iddia edilmişti.

İlk kez 2005’te savcılar tarafından yolsuzlukla suçlanan Zuma hakkındaki suçlamalar yıllar içinde düşürülmüştü.

Zuma, yolsuzluk iddiaları nedeniyle partisinden gelen yoğun baskılar sonucu 2018’de devlet başkanlığından istifa etmişti.