enflasyon emeklilik ötv döviz akp chp mhp
DOLAR
8,1692
EURO
9,7297
ALTIN
457,55
BIST
1.388
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Çok Bulutlu
12°C
İstanbul
12°C
Çok Bulutlu
Salı Parçalı Bulutlu
15°C
Çarşamba Gök Gürültülü
18°C
Perşembe Gök Gürültülü
14°C
Cuma Sağanak Yağışlı
13°C

Biden, Demokrasi Promosyonu ve Türkiye

Biden, Demokrasi Promosyonu ve Türkiye
REKLAM ALANI
18.01.2021
0
A+
A-

Trump’ın temsil ettiği beyaz milliyetçi taleplerin yarattığı dalganın nasıl yönetileceği kritik önemde. Cumhuriyetçilerin azil sürecine beklenenden az destek vermesi de gözlerden kaçmadı.

ABD’de  yeni Başkan Biden’ın görevi devralmasına üç gün kaldı.
Olaylı geçiş sürecinin son günlerinde bile Washington teyakkuzda. Trump taraftarlarının ikinci bir baskın düzenlemesini engellemek için ulusal muhafızların Kongre binasındaki nöbetleri, Amerikan demokrasisinin bölünmüşlüğünü gösteren yeni bir sembol oldu. 6 Ocak krizinin ABD siyaseti üzerinde derin etkilerde bulunacağı kesin. Mesele sadece Trump’ın örnek olsun diye azledilmesi ya da bir daha seçime girmesinin önlenmesi değil. Trump’ın temsil ettiği beyaz milliyetçi taleplerin yarattığı dalganın nasıl yönetileceği kritik önemde. Cumhuriyetçilerin azil sürecine beklenenden az destek vermesi de gözlerden kaçmadı.

Trump tecrübesi nasıl etkileyecek?

Biden’ın bir süre Kovid-19 salgını ile mücadele başta olmak üzere iç siyasetin konularına eğilmesi bekleniyor. Bu yoğun iç siyasi gündemin yine de Biden’ın seçim döneminde açıkladığı “demokrasiler ittifakı” politikasını nasıl etkileyeceği merak ediliyor. Kabinesine atadığı isimlere bakılırsa ağır topların olmaması Biden’ın dış politika dosyalarını bizzat yöneteceği düşünülüyor. Yine Obama döneminin etkili isimlerini yönetimine alması, demokrasi promosyonu konusunun ciddi bir gündem olacağı şeklinde yorumlanıyor. Trump tecrübesinin son krizlerinin (seçimin çalındığı iddiası, baskın ve azil süreci gibi) ABD’nin küresel imajına verdiği zararı telafi etmek çabası da Biden’ın demokrasi söylemini ve pratiğini şekillendirecek.

Kritik soru

Washington içteki demokrasi krizini dışarıya yansıtarak mı çözmeye çalışacak, yoksa kendi başının çaresine bakmaya mı yönelecek? Biden’ın içerdeki toparlanma ile dışardaki ittifaklarını güçlendirmeyi bir araya getirmeyi tercih edeceğini düşünüyorum. Bu da iç-dış politikada etkileşimi bağlamında yeni bir demokrasi promosyonu demek olur. Peki hangi yoğunlukta bir promosyon olur denirse otoriter ülkelerde rejim değişikliğini hedefleyecek bir formata bürünmesini beklemiyorum. Demokratik ülkeler arasında dayanışmayı güçlendirmek için hamleler yapabilir. Trump dönemi ABD’sinin demokrasilerin tek başına kalmasının sorunlarını gösterdiği değerlendirmesi öne çıkıyor. O halde Biden’ın önceliği, Avrupa ve Asya‘daki demokratik müttefiklerini Çin ve Rusya karşısında konumlandırmak olabilir. Bu da jeopolitik ile değerler (demokrasi, özgürlük, insan hakları) söyleminin yeni bir buluşması demek.

Başarısız örnekler

Clinton, Bush ya da Obama döneminin demokrasi promosyonu politikalarının sonuçlarına bakıldığında başarı görmek mümkün değil. Müttefiklerinin jeopolitik çıkarlarını gözetmeden bu tür politikaların tutmayacağını bilecek kadar tecrübe Washington’da var. Avrupa’nın “demokrasi promosyonu” söylemiyle Rusya ve Çin ile arasını bozacağını sanmıyorum. Yine de yeni bir dalganın geldiği açık. Özellikle insan hakları bağlamında Batı ittifakı aktörlerinin bir gündem oluşturması beklenmeli.

İki ihtimal

Biden’ın olası “demokrasi ittifakı” politikasının düzlemleri, NATO dayanışması ve AB ile ilişkilerin güçlendirilmesi olacak. Seçim döneminde Türkiye’de iktidar değişimini destekleyeceğini söyleyen Biden’ın Türkiye politikasının ne olacağı merak konusu. İki ihtimal var.

  • Türkiye’yi ve bölgeyi iyi bilen bir siyasetçi olarak Biden, Cumhurbaşkanı Erdoğan ile yürüteceği lider diplomasisi ile S-400’ler başta olma üzere gerilimleri paranteze alabilir. Kuzey Afrika’dan Ortadoğu’ya, Akdeniz’den Karadeniz ve Kafkaslara kadar yeni bir sayfa açabilir. Ortadoğu’da istikrar, Rusya’nın dengelenmesi ve Avrupa’nın güvenliğine katkı konularında etkin bir işbirliği ortaya çıkar
  • Ya da Biden yönetiminin içindeki Türkiye karşıtları ağırlıklarını koyar. Washington ikili ilişkilerdeki mevcut gerilimleri (Doğu Akdeniz, Suriye, YPG gibi) bahane eder ve “demokrasi” gündemiyle Ankara’yı hedef alır. İkinci seçeneğin başarısız olacağı şimdiden belli. Otoriter yönetimleri işgal yoluyla bile dönüştüremeyen ABD’nin Batı müttefiki ve demokratik Türkiye’yi kaybetmeye ihtiyacı yok. Aksine NATO ve AB bağlamında Ankara ile yeni sayfa açmak bütün aktörlerin çıkarına.

[UHA Haber Ajansı, 18 Ocak 2021] 

REKLAM ALANI
Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.