ABD-İran görüşmelerinde ilerleme sağlandı

Arabulucu ülkeler Katar ve Pakistan tarafından yayımlanan ortak açıklamada, “Lucerne Gölü Zirvesi olumlu ve yapıcı bir atmosferde gerçekleştirildi. Teknik görüşmelerin sürdürülmesi için mekanizma kurulması da dahil olmak üzere cesaret verici ilerleme sağlandı” denildi.

Geçen hafta imzalanan mutabakat zaptı üzerine inşa edilen süreç kapsamında taraflar, arabuluculuğa siyasi denetim sağlayacak bir “Yüksek Düzey Komite” kurulmasını kabul etti. Ortak açıklamaya göre başmüzakereciler bu komiteye düzenli rapor verecek ve nükleer konu, yaptırımlar ile uyuşmazlık çözümüne ilişkin çalışma gruplarına liderlik edecek.

Taraflar ayrıca, Lübnan’daki askeri çatışmaların tamamen sona erdirilmesini sağlamak amacıyla ABD, İran ve Lübnan arasında, arabulucu ülkelerin kolaylaştırıcılığında bir “çatışmasızlık hücresi” kurulması konusunda da anlaşmaya vardı.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, görüşmelerin “önemli ilerleme” sağladığını belirterek, Tahran’ın petrol ve petrokimya ihracatına yönelik muafiyetler, limanlara uygulanan ablukanın kaldırılması, dondurulmuş varlıkların bir kısmının serbest bırakılması ve yeniden imar ile kalkınma planının başlatılması gibi kazanımlar elde ettiğini savundu.

Arakçi, X platformundaki paylaşımında Lübnan’da kurulan yeni çatışmasızlık mekanizmasının anlaşmanın “ilk gerçek sınavı” olacağını söyledi. İranlı bakan, burada sürecek şiddetin daha geniş diplomatik çabayı tehlikeye atabileceği endişesine de dikkat çekti.

Lojistik sorunlar nedeniyle cuma günü planlanan ayrılışını erteledikten sonra pazar günü İsviçre’ye ulaşan ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, görüşmelerde Amerikan heyetine başkanlık etti.

Görüşmelere katılan üst düzey bir ABD’li diplomat, gün içinde gazetecilere yaptığı açıklamada her iki heyetin de masada kalmaya devam ettiğini ve müzakerelerin gece boyunca sürmesinin beklendiğini söyledi. Diplomat, İran’ın görüşmeleri terk ettiğine ilişkin haberleri de yalanladı.

ABD’li yetkili, “Nükleer anlaşmanın tüm unsurları üzerine kapsamlı görüşmeler yaptık. Bu başlıkların her biri üzerinde çalışmayı ve bugünkü temasları ileride sürecek teknik görüşmeler için başlangıç noktası olarak kullanmayı planlıyoruz” dedi.