Şehir Haberleri

Tıbbi ve Aromatik bitkilerin kullanılması ve ekonomik önemi

UHA HABER / SERA Yatırımcıları ve Üreticileri Birliği (SERA-BİR)  Yönetim Kurulu Üyesi Dr. Gaye Neslihan Budaklı, “Bitkilerin tedavide kullanımları insanlık tarihiyle birlikte başlamıştır. Binlerce yıl önce insan, bitkilerin tedavi edici gücünü tanımış ve sağlıklı yaşayabilmek için ondan yararlanmıştır. Modern tıpta kullanılan pek çok ilaç da. Tıbbi ve aromatik bitkiler adıyla sınıflandırılan bu bitki grupları sağlık tarihinin her döneminde faydalanılan ürünler olarak bilinmektedir”dedi.

Dr. Gaye Neslihan Budaklı, (UHA) Uluslararası Haber Ajansı‘na yaptığı açıklamada, tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de doğal florada bulunan bitkilerin halk arasında tedavi amaçlı, gıda, çay, baharat, boya, insektisit, hayvan hastalıklarının tedavisi, reçine, zamk, uçucu sabit yağlarından faydalanma, meşrubat ve kozmetik sanayinde kullanımı uzun yıllardan beri süregelen geleneksel kültürel zenginliğimizin bir parçası olduğunu söyledi.

Gıda korumada kullanılan kimyasal maddelere yasal sınırlamalar getirilmesi nedeniyle, bitkilerden elde edilen ve antioksidan olarak kullanılabilen uçucu yağlara olan talebin her geçen gün artığını belirten Dr. Gaye Neslihan Budaklı, Bitkisel ürünlerin, sentetik ilaçların aksine çok az yan etkisi olan, güvenli ve sağlıklı ürünler olarak kabul edilmesinin de pazar payının büyümesine yardımcı olan önemli bir faktör olduğuna dikkat çekti.

Dr. Gaye Neslihan Budaklı, Bitkisel ürünlerin ve ilaçların son on yıl içerisinde, dünya genelindeki ekonomik durgunluğa rağmen kayda değer büyüme gösterdiğini ve büyümesinin hızla devam özel bir ticari faaliyet haline geldiğine vurgu yaptı.

Dünyada bitkisel droglar için başlıca ticaret merkezleri Çin, Almanya, ABD, Fransa, İtalya, Japonya, İspanya, İngiltere ve Hong Kong olduğunu hatırlatan Dr. Gaye Neslihan Budaklı, Dünyada toplam 422.000 bitki tür sayısı yer alırken bunlardan 52.885’i tıbbi ve aromatiktir” dedi.

FAO kayıtlarına göre, Türkiye, dünyada üç biyocoğrafyanın kesiştiği ve iki gen merkezini barındıran konumundan dolayı 11 bin 707 bitki çeşidi ile büyük bir zenginliğe sahip bulunuyor.

Bu bitkilerin 3 bin 649’u ise yöreye özgü iklim ve toprak şartlarında yetişen ülkemize ait endemik tür ve çeşitlerden oluşuyor.

Türkiye sahip olduğu ekolojik koşullar nedeniyle, bitki türlerinin çokluğu bakımından dünyanın en zengin ülkeleri arasında yer almakta olup, pek çok bitkininde gen merkezi konumunda yer alıyor.

“Tıbbi ve aromatik bitkilerin dış ticaretinde birçok bitki yer almaktadır” diyen Dr. Gaye Neslihan Budaklı, Dünya tıbbi ve aromatik bitkiler ticaretinin büyüklüğünün 2000 yılında 50 milyar dolarken 2018 yılında 192 milyar dolara yükseldiğine dikkat çekti.

Dr. Gaye Neslihan Budaklı, Kullanım alanlarının sınırsız ve talebin fazla olmasına rağmen üretim şekli olarak doğal ortamdan toplama olarak yapılmasının arz miktarının düşük tutulduğunu belirtti.

“Ülkemiz tıbbi ve aromatik bitkiler ihracatı yıllara göre değişmekle birlikte 90 milyon dolar civarında gerçekleşmektedir” diyen Dr. Gaye Neslihan Budaklı, “İhracatta ise  en önemli bitkiler; kekik, haşhaş, defne, çay, anason, kimyon, adaçayı, mahlep, kırmızıbiber ve bitkisel çaylar. Türkiye dünyanın en önemli kekik, defne ve haşhaş ihracatçısıdır” şeklinde konuştu.

Dr. Gaye Neslihan Budaklı, Ülkemiz bitki çeşitliliği bakımından çok zengin doğasına rağmen, hala işlenmemiş bir bitki ihracatçısı olmaya devam ettiğini hatırlatarak, Ülkemizde bitkisel ilaç sanayinin gelişmemesinin, bunun yanında kozmetikte kullanılan sentetik ürünlerin daha ucuz olması gibi nedenlerle, doğal uçucu yağların ikinci planda kalmasının, tıbbi ve aromatik bitkilerin üretim olanaklarını kısıtladığına dikkat çekti.

“Ayrıca ülkemizde ne yazık ki hala doğadan toplanan bitkilerle ilgili yasal düzenlemeler olmaması kültüre alma çalışmalarını engellemiştir” diye ifade eden Dr. Gaye Neslihan Budaklı, bunun sonucu olarak da standart ve kaliteli ürün elde etme imkânlarının çok yavaş gelişme gösterdiğini açıkladı.

Dr. Gaye Neslihan Budaklı, “Nesli tehlike altında olan türler için söküm ve toplama kotaları ile toplama yasaklarının getirilmesi bazı türler için geç kalınmıştır. Ülkemizin dünya pazarlarında söz sahibi olabilmesi için bu tür bitkilerin kültüre alınarak geliştirilmesi, yeterli çeşitlilik ve üretim ölçeğinin gerçekleştirilmesi gerekmektedir” dedi.

“Ülkemizin mevcut toprak ve su kaynakları ile biyoçeşitlilik durumu dikkate alındığında, bu çeşitliliği uluslararası pazarlarda avantaja dönüştürmek için Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü tarafından, “Itrî ve Tıbbî Bitkiler ile Boya Bitkileri Üretiminin Geliştirilmesi Projesi” başlatılmıştır” diyen Dr. Gaye Neslihan Budaklı, 2018 yılından itibaren 38 ilde yürütülmeye başlanan projenin İlerleyen yıllarda 81 ilde uygulanmasının hedeflendiğini, bu proje ile araştırma, yayım ve çiftçi bağının güçlendirilmesi, üretimin iç ve dış talebe uygun olarak geliştirilmesi, uluslararası piyasaların istediği kalite ve miktarda tıbbi ve aromatik bitkilerin üretilmesi, kayıt ve izlenebilirliğin sağlanması, üretim havzalarının oluşturulması ve sektörel iş birliğinin artırılması amaçlanarak yürütümüne devam etmek olduğunu kaydetti.

ANTALYA, UHA Haber Ajansı

Tuba Nur TÜRKELİ
Tuba Nur TÜRKELİ
Tuba Nur Türkeli 24.08.1989 yılında Almanya'nın başkenti Berlin kentinde dünyaya geldi. Liseye kadar Almanya'da okudu. 2009-2013 yılları arasında Lisans eğitimini Kocaeli Üniversitesi'nin İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi'nde Uluslararası İlişkiler bölümünde gerçekleştirdi. 2014-2017 yılları arasında Yüksek Lisans eğitimini Almanya'nın Nürnberg kentinde Friedrich-Alexander-Üniversitesi'nin Beşeri/Sosyal Bilimler ve Teoloji Fakültesi'nde uzmanlık alanı olarak Siyaset Bilimini seçtiği Ortadoğu Çalışmaları bölümünde tamamladı. Çeşitli kuruluşlarda mesleğiyle ilgili staj ve çalışma imkanı buldu. NSU terör örgütüyle ilgili yaptığı, haber ve araştırmaları birçok medyada yayınlandı. Bir dönem T.C Berlin Büyükelçiliği'nde de staj yaptı. Anadil seviyesinde Almanca ve iyi derecede İngilizce biliyor.
http://(UHA)%20Uluslararası%20Haber%20Ajansı

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir